Het publieke belang van Limburg

Limburg is een financieel gezonde provincie. Het jaarresultaat over 2012 was 62 miljoen euro positief. Bovendien zijn de reserves rijkelijk gevuld met Essent-gelden. Dat is zowel een zegen als een vloek. De provincie wordt steeds meer gezien als ‘lender of last resort’: een geldverstrekkerals niemand anders er meer in gelooft. Organisaties, bedrijven en gemeenten staan inmiddels in de rij voor het provinciehuis. Het redactioneelcommentaar van woensdag was dan ook terecht: de provincie moet beter uitleggen waarom ze bepaalde zaken financiert.

Komende maand buigen Provinciale Staten zich over een aantal nijpende dossiers. Op de eerste plaats: Maastricht
Aachen Airport. De luchthaven die in 2002 werd geprivatiseerd en inmiddels op omkiepen staat. Financiële hulp van de provincie is echter nog geen uitgemaakte zaak. Een tweede dossier betreft hulp aan het Limburgse stoomtijdperk: de ZLSM die met 12 miljoen euro op het spoor gehouden zou moeten worden. Maar gelukkig is het niet alleen kommer en kwel. Ook nieuwe initiatieven hebben zich aangediend, zoals de Kennis-As Limburg: een mega-investeringsagenda van de Limburgse hoger onderwijsinstellingen.

Maar wat rechtvaardigt nu een provinciale bijdrage? Het antwoord vinden we in het nieuwe financieel uitvoeringskader van de provincie. Deze wordt ook wel de ‘menukaart’ genoemd. De provincie geeft daarin aan welke projecten ze wel en niet ‘lust’. Cruciaal daarin is het begrip ‘publiek belang’. De provincie toetst of een project voldoet aan een publiek belang. Is dat het geval, dan zoekt ze daarbij een passend provinciaal instrument, zoals een lening, subsidie of deelneming als aandeelhouder. Maar wanneer is er sprake van een publiek belang? De Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid stelt dat ‘alles wat de politiek als publiek belang aanwijst een publiek belang is’. Een ongrijpbaar begrip met een cirkelredenering, zo lijkt het. Zo kan men alles tot publiek belang verklaren: ‘the sky is the limit’.

Wij prefereren een andere definitie van publiek belang. ‘Publieke belangen doen zich voor bij projecten met omvangrijke en complexe externe effecten die burgers zelf niet kunnen oplossen. Bijvoorbeeld omdat sommige belanghebbenden weigeren om vrijwillig mee te doen’. Lukt het niet om het probleem op te lossen, dan is de overheid pas aan zet. Deze definitie zet de eigen verantwoordelijkheid voorop. Dat is belangrijk om meeliftgedrag en moreel risico te voorkomen, vanuit het idee: de overheid betaalt toch wel.Waarbij overheidsingrijpen zelf ook weer nadelen kan opleveren. De provincie moet dus overtuigend aantonen dat investeringen worden beloond die anders niet tot stand waren gekomen en die grote uitstralingseffecten hebben. Ook moet het toezicht hierop scherp en transparant worden georganiseerd.

Bij het dossier Kennis-As is het duidelijk: onderwijs- en wetenschapsontwikkeling heeft grote positieve externe effecten. Het versterkt de campusontwikkeling en biedt kans op een structurele verlaging van de oplopende werkloosheid. Bedrijven en burgers kunnen dat niet allemaal zelf organiseren. Hoewel de Kennis-As-instellingen zeker niet achteroverleunen. Er is sprake van cofinanciering en een financieel rendement. En dus is het verstandig om hiervoor de provinciale beurs te trekken. Bij andere dossiers is dat nog geen uitgemaakte zaak. Daarvoor geldt: ‘bezint eer ge begint’.

‘Limburg blijft zelfstandig’

Fractievoorzitter Joost van den Akker van de VVD in het Limburgs Parlement denkt dat de bedreiging van de zelfstandigheid van Limburg in deze kabinetsperiode van de baan is. De Limburgse VVD-voorman verwijst daarvoor naar uitspraken van minister Ronald Plasterk. Die zei vorige week in een tv-uitzending dat hij in ieder geval een fusie van Noord-Holland, Utrecht en Flevoland wil realiseren. Fusies van andere provincies is een zaak van een volgend kabinet, aldus Plasterk. Fractievoorzitter Van den Akker denkt dat daarmee de kans erg klein wordt dat er iets verandert. Limburg heeft zeer duidelijk een eigen identiteit en dat is heel anders dan in de Randstad. Bovendien blijkt de financiële winst van de fusies van provincies heel gering, aldus Van den Akker.

Lees verder:
l1

Pleidooi voor kenniseconomie

VVD Statenlid Joost van den Akker is een warm pleitbezorger van de kenniseconomie in Maastricht en de Euregio. “Het is een nieuwe industrie die Maastricht internationaal op de kaart heeft gezet. Bovendien is het een aanjager van economische ontwikkelingen in deze stad en de omgeving. De uitstraling van Maastricht als internationale studentenstad is heel aantrekkelijk.”

Maastrichtenaar van den Akker voert sinds juli 2012 de VVD-fractie aan in de Provinciale Staten. In het dagelijks leven is hij docent/onderzoeker Europees recht en EU-politiek aan de Hogeschool Zuyd in Maastricht. Behalve dat hij doordrongen is van belang van kennis voor Maastricht en de regio, is hij ook warm voorstander van innige euregionale samenwerking op dat gebied.  “De uitdaging is een Universitaire Euregionale gemeenschap te creëren, waarbij Maastricht op gebied van gezondheid top is en Aken op het terrein van technologie.” Met de bevolkingskrimp in het achterhoofd spreekt Van den Akker zelfs van een noodzakelijke samenwerking.

“Er zal over de grens moeten worden samengewerkt. Er wordt nu nog te weinig gebruik gemaakt van het euregionale bewustzijn. De mobiliteit van studenten moeten we zien te vergroten.”

Belangrijke factor in het tegengaan van de krimp is in de ogen van Van den Akker de studentenpopulatie. “Zij kunnen mede een impuls geven aan de economie in deze regio.”

Om studenten meer aan Maastricht en deze regio te binden heeft de Provincie een plan aangenomen uit de koker van de VVD fractieleider in de Provinciale Staten. De provincie trekt 15 miljoen euro uit voor een zogenaamd ‘Limburg Traineeship’. De provincie koppelt deze subsidie aan de voorwaarde dat studenten na hun studie hun eerste werkervaring in deze contreien opdoen. Van den Akker: “Het is een financiële prikkel om hen te binden. Als ze hier blijven betekent dat een enorme impuls en verdient de investering zich terug.”

Het plan wordt de komende jaren uitgerold, onder andere bij de Health Campus in Maastricht. Volgens Van den Akker werkt deze stimulans ook door richting HBO en MBO. Dat met de financiële impuls de overheid bedrijvigheid steunt, druist volgens Van den Akker niet in tegen het gedachtegoed van zijn partij. “Ook als liberalen mag je investeerders, bijvoorbeeld in NedCar, best een duwtje in de rug geven. Ik hanteer daarbij alstijd drie a’s: aanjagen, activeren, acquireren.”

Het ‘spoor’ bijster

De Limburgse VVD-fractie pleit richting de nieuwe concessieverlening in 2016 voor een Euregionale OV-chipkaart en draadloos Internet in bus en trein van Veolia: “Wi-Fi maakt reizen in het OV aantrekkelijk en een nuttige werktijd in bus of trein voor de reiziger. Dit gebeurt al in enkele intercity’s en bussen in het buitenland” aldus VVD-fractievoorzitter Joost van den Akker bij de behandeling van het initiatiefvoorstel over Limburgs treinverkeer. Daarnaast diende de VVD een motie in voor de treinverbinding Weert-Antwerpen en het behoud van de intercitystatus van Limburgse stations met overgrote meerderheid (31 vs. 4 stemmen) werd aangenomen.

“We roepen het provinciebestuur op om de totstandkoming van de personenspoorverbinding Weert – Hamont – Antwerpen voortvarend ter hand te nemen door op korte termijn in overleg te treden met de provincie Noord-Brabant en de relevante Vlaamse overheden. Zo gaat Limburg op alle fronten voortvarend en grensverleggend te werk!”

Lees verder:
Dagblad de Limburger - Limburgs Dagblad l1 (Weert – Antwerpen) l1 (Euregionale OV-chipkaart)

Welkom? JA! Drugs? NEE!

De VVD Limburg startte 23 april een internationale campagne over de wietpas. De poster van de VVD met als tekst ‘Welkom? Ja! Drugs? Nee!’ informeert buitenlandse toeristen in vier talen dat zij van harte welkom zijn in Limburg, maar niet om drugs te kopen. VVD-vicefractievoorzitter Joost van den Akker: “Wij gaan niet alleen posteren en flyeren in Limburg, maar ook adverteren in o.a. Belgische en Duitse media: je bent welkom voor vlaai en koffie, maar niet in de coffeeshop”.

Luister hier het radio-interview op L1, lees de berichtgeving in De Maaspost/Trompetter en in De Limburger (1) (2) en (3) en bekijk de reportage van TVL Limburg Vandaag van 2 mei. Ook de Belgische krant Het Belang van Limburg en de Duitse tv-zender N24 stonden wij te woord en maakten melding van de campagne. Naast Maastricht voert de VVD ook campagne in Heerlen, Sittard-Geleen, Meerssen en Stein.

Op 2 maart 2012 hebben Provinciale Staten van Limburg een VVD-motie aangenomen die o.a. stelt dat de provincie de gemeenten moet ondersteunen bij het invoeren van de wietpas. “Limburg is een grensprovincie, dus wij vinden het logisch om de wietpas in de Euregio wat bekender te maken,” aldus Van den Akker. De VVD acht toerisme voor de Limburgse economie enorm van belang, maar wil drugstoerisme en daarmee aanzuigende werking van onveiligheid en overlast met drugsrunners bestrijden. De VVD is dan ook blij dat België in de grensstreek extra controles heeft aangekondigd om drugshandel en -toerisme tegen te gaan.

De eerste poster wordt maandagavond aan VVD-Europarlementariër Hans van Baalen aangeboden op de Algemene Ledenvergadering van de VVD Limburg in Roermond. Van Baalen lanceerde in 2009 het idee voor de wietpas. Het is de bedoeling dat de wietpas vanaf 1 mei a.s. het drugstoerisme uit het buitenland tegengaat. Alleen inwoners van een Nederlandse gemeente komen voor de pas in aanmerking.

VVD: Studenten aan Limburg binden

De Limburgse VVD-fractie pleit ervoor dat studenten die nieuwe UM-opleidingen volgen op de Chemelot Campus en Maastricht Health Campus hun opleiding afronden via een speciale ‘Limburg Traineeship’ van 1 jaar. “Op deze manier committeren we het Chemelot Campus Consortium, bedrijven en studenten bij het begin van hun opleiding ertoe ook bij afronding van hun studie hun eerste werkervaring in Zuid-Limburg op te doen en hun opgedane kennis in deze Euregio nuttig te gelde te maken,” aldus VVD-Statenlid Joost van den Akker. De VVD heeft afgelopen week kenbaar gemaakt als inspreker bij de vergadering van de Maastrichtse Universiteitsraad en voorgesteld tijdens de Statencommissievergadering Economie & Bestuur.

Lees verder:
Dagblad de Limburger - Limburgs Dagblad l1

VVD: Vrije keuze koopzondagen

De Limburgse VVD-fractie ondersteunde op de nieuwjaarsborrel van de JOVD-Maastricht de het pleidooi van voorzitter Jannick Burggraaf voor de vrije keuze aan de ondernemer voor koopzondagen. “We zijn blij dat burgemeester Onno Hoes zich uit heeft gesproken voor openstelling van winkels op elke zondag en vragen daarom aan het college van Gedeputeerde Staten of zij hier ook meerwaarde in zien”, aldus VVD-statenlid Joost van den Akker.

Volgens de jonge liberalen is het kwalijk dat de gemeente de winkeliers in hun vrijheid beperkt als het gaat om hun openingstijden. Dat verkondigde voorzitter Jannick Burggraaff op de nieuwjaarsbijeenkomst van De JOVD Maastricht e.o.: “Het moet aan de ondernemers zelf zijn te bepalen of zij ook daadwerkelijk elke zondag van de maand opengaan. Het gaat erom dat zij in ieder geval de vrijheid krijgen dit te doen, als dat wenselijk is. Toch willen wij ook juist de jonge Maastrichtse ondernemers activeren om op meer zondagen open te gaan. Hiertoe bestaat grote behoefte bij de groeiende en zeker ook jongere delen van de Maastrichtse bevolking.”

Hij kreeg hierbij steun van Maastrichts VVD‐Statenlid Joost van den Akker: “Het is essentieel voor groei van de economie en werkgelegenheid dat ook alle Zuid-Limburgse gemeenten optimaal gebruik maken van mogelijkheden die de Winkeltijdenwet biedt. Indien mogelijk moeten zij een toeristisch regime instellen om zo hun concurrentiekracht ten opzichte van omliggende gemeenten in België, Duitsland en Noord‐Limburg te behouden en zelfs te vergroten. De provincie heeft in zijn Ambitiedocument Vrijetijdseconomie een aantal groeidoelstellingen voor 2015 gesteld (vakanties, bestedingen, klantwaarde, kooptoerisme), die het niet meer dan logisch maken dat zoveel mogelijk winkeliers de mogelijkheid hebben hun zaken op zondag te openen.

Tijd voor Maastricht 2.0

Het pleidooi van Statenlid Joost van den Akker,  ondersteund door Onno Hoes en Mark Verheijen, op de VVD-Partijraad over Europa in het gouvernement: “Nieuw Verdrag in Maastricht” is  aangeboden aan Mark Rutte: In 2006 mocht ik de totstandkoming en betekenis van het Verdrag van Maastricht beschrijven, in opdracht van de Gemeente Maastricht in het kader van het programma ‘Maastricht celebrates Europe’ . Op 7 februari 2007, exact 15 jaar na de ondertekening van het verdrag, werd het eerste exemplaar van het jubileumboek aangeboden aan een aantal oud-ministers in het Maastrichtste stadhuis. Ook kregen alle 15-jarige Maastrichtenaren van de gemeente het boek thuisgestuurd. Hier kun je mijn boek ‘Maastricht het Verdrag’ downloaden en lezen.

Recensie: Observant, 15 februari 2007. 

Vandaag vindt, exact 20 jaar na de Europese Raad in Maastricht, dé top der eurotoppen plaats waar Europese leiders de toekomst van de Euro (alweer) willen veiligstellen. De EU gaat een nieuwe periode in met de grootste hervormingen en uitdagingen sinds het Verdrag van Maastricht uit 1992. De afgelopen maanden bevestigen dat financieel degelijk beleid loont en dat in Nederland niemand meer de noodzaak van 18 miljard euro bezuinigen betwist. In Maastricht toonden Lubbers en Kok destijds moed door de baanbrekende beslissing te forceren nog voor 2000 één Europese munt in te voeren. Daarmee wonnen de politici het van de financiële haviken die vonden dat je eerst de toetredingscriteria moest halen, alvorens en masse een invoeringsdatum te prikken.

Twintig jaar na dato kunnen we stellen dat de ‘Maastricht-criteria’ amper hebben gefunctioneerd: zo goed als geen enkel euroland leeft ze na. Economische structuurhervormingen leken niet overal in Europa nodig dankzij de groei die mogelijk was door te goedkoop stabiele euro’s te lenen op de obligatiemarkt. Nu die groei is uitgewerkt, blijkt dat marktkrachten pijnlijke hervormingen afdwingen. Europese politici proberen uit alle macht de weeffouten van Maastricht te herstellen. Geld uitgeven dat er eigenlijk niet is, helpt dan niet. Het muntrecht is er immers niet om eerst overgedragen en vervolgens verkwanseld te worden. De EU heeft daarom een nieuwe bezielende financiële strategie nodig: Maastricht 2.0. De Economische en Monetaire Unie moet niet alleen bestaan uit een eenheidsmunt, maar ook een economische eenheid zijn met een goed functionerende groeimotor, juist voor de grensregio Limburg. Het is tijd voor bindende afspraken over versterkte coördinatie van het economisch beleid. Dit betekent dat alle lidstaten zich vastleggen met duidelijke doelstellingen om hun arbeidsmarkt te hervormen en pensioenstelsels toekomstbestendig te maken. Een supersterke eurocommissaris moet, gelegitimeerd door het Europees Parlement, slecht presterende landen een soort ‘artikel 12-status’ kunnen opleggen. Het is goed dat Nederland voor dit pleidooi de leiding neemt.

Maar belangrijker dan strategie is om draagvlak onder Europa te versterken. Als ‘Merkozy’ dan toch aansturen op een verdragswijziging, kan premier Rutte zich bovendien onsterfelijk maken door in ruil te eisen dat die andere weeffout wordt hersteld: haal het Europees Parlement weg uit Straatsburg. Dat scheelt jaarlijks 200 miljoen euro. Nu lidstaten fors bezuinigen, is het ondenkbaar dat EU-uitgaven blijven stijgen. Toch moet saneren samengaan met het stimuleren van groei vanuit de vrije markt. Ook voor de toekomst van Limburg moeten Europese structuurfondsen zich richten op verduurzaming, innovatie en benutting van grensoverschrijdende economische kansen. Samenwerking  met Noordwest-Europese regio’s is cruciaal voor betere industriële en logistieke verbindingen. Bottlenecks in spoor- en binnenvaartverbindingen met Duitsland en België moeten worden ontmanteld en systemen geharmoniseerd om een gelijk speelveld te creëren voor burgers, ondernemingen en kennisinstellingen. Het zijn immers de mensen zélf die samenwerken en aan Europa bouwen. Dat is de strategie vóór Europa in ons aller belang. Om dat te uit te dragen is eenzelfde moedig akkoord nodig dat Nederland 20 jaar geleden tot stand bracht. Waar beter dan in het gouvernement kan dat ondertekend worden?

Lees, kijk en luister verder:
l1 Dagblad de Limburger - Limburgs Dagblad NOS Nieuwsuur